maandag 29 maart 2010, 04:07

De (financiële) wereld draait door… maar zonder Nederland

Tony de Bree

Tags: ABN Amro | Argos | BNP Paribas | commissie De Wit | commissie-Davids | DWDD | ING | Pauw en Witteman | Professor Heertje

Argos (waar ik overigens een groot fan van ben) wijdde gisteren een uitzending aan “het gevaar van financiële reuzen”. Hoewel Argos sommige feiten goed op orde had, toonde het programma aan dat je er ondanks dat toch naast kunt zitten als het gaat om de verbanden tussen oorzaken en gevolg. Het programma werd uitgezonden in de vooravond van het eerste rapport van de commissie de Wit. De uitzending zelf lijdt aan een weeffout. Die was er ook bij de commissie Davids (zie Heertje) en nu weer bij de commissie de Wit.

In het programma wordt namelijk de illusie gewekt - mede door de geïnterviewde “financieel experts” van de PvdA en de universiteiten - dat het allemaal Nederlandse politiek was waar het aan lag. Dat de “problemen” werden veroorzaakt door het toestaan van overnames&fusies tussen banken en verzekeringsmaatschappijen in Nederland. Dit is fundamenteel onjuist. We zijn namelijk een klein kikkerland in een grote wereld van stormachtige, slagvaardige en flexibele reuzen.

In 2001 schreef ik een boek over dit onderwerp waarin ik aangaf op basis van dagelijkse ervaringen sinds 1995, economische theorie en onderzoek van o.a. Amerikaanse economen wat er fundamenteel aan de hand was. Ik legde uit waarom grote universele Europese banken hun ondergang tegemoet gingen. En ABN AMRO en ING werden daarbij genoemd.

De echte oorzaken waren de strategische keuzes van een aantal grote Europese landen om hun banken geen strobreed in de weg te leggen ter voorbereiding op de Europese markt. Denk daarbij aan de verregaande digitalisering van producten en diensten over klantgroepen heen (je kon dus mengen en verpakken wat je wilde zoals dat nu nog steeds het geval is). Of aan het ontstaan van Amerikaanse grote universele banken en gespecialiseerde investment banks die op basis van hun grote voorsprong op het gebied van ICT op zoek waren naar markten om de kosten van hun wereldwijde infrastructuur terug te verdienen.

ICT, waar men grote voorsprong in had (en heeft, zie de weerstand in Nederland tegen het gebruik van Web 2.0 en social media bij grote bedrijven) op o.a. de Nederlandse Banken. Doelwit: grote Nederlandse bedrijven die over de gehele wereld zaken deden en Nederlandse pensioenfondsen. Ik heb dat sinds 1995 dagelijks mogen ondervinden. En wel bijna lijfelijk.

Tel daarbij op de populariteit van het Boston Consulting Group strategische portfolio-model van conglomeraten van businessen (“cash-cows” en zo) en het idee dat je je risico’s moest spreiden door in verschillende businesses of landen te zitten en je hebt al wat meer verklaringen.

Zoals gebruikelijk wordt in dit soort uitzendingen net als in de geschreven pers en programma’s als DWDD en Pauw en Witteman de internationale context even als gegeven beschouwd. Het resultaat van dit alles? We worden nu geconfronteerd met een situatie waarin we allerlei mooie ambities hebben op het gebied van Nederland distributieland etc. Inmiddels is er geen enkele bank meer die grote klanten wereldwijd van diensten kan voorzien binnen een eigen netwerk. Noch wereldwijd kan beleggen via een eigen netwerk voor de grote Nederlandse pensioenfondsen.

Zoals Sjoerd van Keulen onlangs terecht schreef: over een paar jaar zijn de gesaneerde banken een mooi kippetje voor de Deutsche Bank of voor BNP-Paribas als alles achter de rug is.

Ruding had dus gelijk met een vooruitziende blik. Het is niet voor niets dat hij de enige Nederlandse topbankier is die in het buitenland echt carrière heeft gemaakt.

Terwijl er in Nederland nog steeds gepraat wordt over lagere bonussen en wat te doen met de banken hebben de wereldwijdmarktleiders al lang weer de volgende stap gemaakt: snelle grotendeels virtuele banken die volop gebruik maken van nieuwe technologie en die inspelen op de behoeften van de nieuwe generaties klanten van banken: de Hyvers, de Twitteraars en de Facebookers… In combinatie met brick-and-mortar kantoren met klantgerichte, gemotiveerde en capabele medewerkers.

Tony de Bree,
www.dagboekvaneenbankier.nl & Twitter:  dagboekbankier (over toekomst banken) en tonydebree (over van alles)

Gerelateerde berichten:

1. De Wereld Draait Niet Door zonder van Nieuwkerk
2. Nederland heeft behoefte aan radikaal schoonschip in de financiële sector
3. Nederland moet bezuinigen, maar wanneer?