Polderbestuurders vervallen telkens in oude fouten
Author: 
Wat hebben de vele bijbanen van Jan Fransen, commissaris van de Koningin in Zuid Holland, het falen van de NS in de sneeuw en het financieel uit de bocht schieten van woningcorporatie Vestia met elkaar te maken. Antwoord: de polder blijft een plaats waar normbesef spaarzaam ontwikkeld is. Aan een code voor Governance vergelijkbaar met Tabaksblatt bij beursfondsen is dringend behoefte, maar de profiterende middenpartijen PvdA, CDA, VVD en D66 staan niet te springen om dit lucratieve circuit voor hun trouwe achterban af te snijden.
Banenstapelaars
Fransen (VVD) staat model voor vele ex-politici, die de luwte hebben gezocht. De man is niet alleen de hoogste gezagsdrager in zijn provincie – zoals bekend nauwelijks een full time baan – maar meent dat te moeten combineren met bestuursfuncties als bij kapperorganisatie ANKO ( ja U leest het goed). Fransen verdient naast zijn eigen salaris van 185 000 Euro nog eens 148 000 met zijn 14 (!) bijbanen. Daarmee stapt hij in de banenstapelaars moraal die door Elco
Brinkman (CDA), Hans Alders (PvdA) en Louk Hermans (VVD) is gezet.
Woningcorporaties
Bij – ‘Zonnekoning’ zoals De Telegraaf hem vandaag noemt, inmiddels ex-directeur Eric Staal was er in diens woningcorporatie Vestia weinig oog voor kwaliteit bij de keuze van toezichthouders. Het ontbrak bij deze organisatie aan de broodnodige (financiële) expertise. In plaats daarvan wierf Staal vooral in eigen bevriende kring bij de PvdA. Zelf verdiende hij 500 000 Euro per jaar, niet bepaald een inkomen wat je met socialistische normen associeert. Het verlies door speculatie en mislukte risicodekking met derivaten loopt wellicht in de miljarden. Let wel het gaat hier feitelijk om publieke middelen. Het is niet de eerste keer dat een directeur uit de bocht schiet. We hadden al een dream cruiseschip SS Rotterdam bij Woonbron, een directeur die in een Maserati reed en fraudeerde bij Rochdale. Bij SFBD deed een directeur ook aan zelfverrijking en meer voorbeelden kunnen worden genoemd.
NS en Prorail
Zo op het oog heeft het wederom falen van de NS met de dienstregeling in de sneeuw van de afgelopen dagen niets met het voorgaande te maken. Maar een dominant aspect lichten we eruit. NS en Prorail zijn als vele andere polderorganisaties feitelijk monopolist. Organisaties dus die niet overmatig worden geprikkeld door (betere) concurrentie. Zelfgenoegzaamheid en gebrek aan zelfkritiek zijn dan bijproducten. Ruiterlijk erkennen dat opnieuw is gefaald en consequentiestrekken horen daar niet bij
De polder lijdt aan teveel cliëntelisme, aan het nemen van onverantwoorde risico’s en aan gebrek aan zelfreflectie. Dat zijn allemaal redenen waarom de overheidsorganisatie – al dan niet geprivatiseerd – uitdijdt met veel te hoge kosten. Ook het kabinet Rutte snijdt slechts mondjesmaat in eigen vlees en laat overbodige bestuurslichamen in tact. De hand op houdende partijgenoten mogen in geen geval worden gefrustreerd. Maar of dit in deze crisistijd nog lang vol te houden is mag worden betwijfeld.
Zeker als ook nog de Rechterlijke macht in het geding komt waarbij zelfs de directeur van mededingingsautoriteit NMA en ex rechter Kalbfleisch volgens aanklacht van het Openbaar Ministerie betrokken zou zijn bij meineed.
Gerelateerde berichten:
Posted in politiek, Uncategorized, voorpagina | 
Tags: banenstapelaars, Eric Staal, Jan Fransen, Kalbfleisch, NMA, ns, polderorganisatiies, Vestia
14 Reacties to “Polderbestuurders vervallen telkens in oude fouten”
Loading ...
http://www.dutchcowboys.nl/online/23834
Dit hoort wel een beetje bij deze discussie vind ik. Gaat allemaal over macht en belangen. Ik zou daar niet te genuanceerd over doen.
Frans,
Een bemoedigend schot in de roos, die column van jou op “Dutch Cowboys”.
Een eerdere reactie van mij op de opmerking van Grimbert dat de discussie tussen P. van den Heuvel en mij afleidt van het polderprobleem dat hij in deze column naar voren brengt, is niet verder gekomen dan de status: “Your comment is awaiting moderation”.
Die reactie is door deze van jou ruimschoots achterhaald. Ik ga ervan uit dat hij in alle drukte over het hoofd is gezien. De plaatsing van reacties laat sinds de vernieuwing van de site na de afgelopen zomer hoe dan ook regelmatig lang op zich wachten.
geduld is een schone zaak…..
nog even en ik word op mn oude oude een echte anarchist….ik denk echt dat als je de maatschappelijke agenda naar je toe wilt trekken je vrij hanrdhandig macht en ecosysemen zou moeten afbreken. Een les die we van Lenin, Che’s Mao’s en Castro geleerd hebben
http://www.dutchcowboys.nl/Technology/24040
Frans,
Je hebt gelijk: “als je de maatschappelijke agenda naar je toe wilt trekken zou je vrij hardhandig macht en ecosysemen moeten afbreken”.
Toch hoop ik dat jouw groeiende geduld inmiddels ook voldoende groot is om erop te kunnen vertrouwen dat jij met jouw ‘vrienden’ voor de vernieuwing waar iedereen vandaag de dag zo sterk naar verlangt, de maatschappelijke agenda niet naar je toe hoeft te trekken.
Jij en jouw ‘vrienden’ zijn alles welbeschopuwd in dit leven nu al precies daar waar je moet zijn.
Nabrander voor Frans,
De kernboodschap van deze laatste uitspraak heb ik ooit op deze site van jouzelf vernomen.
Deze discussie leidt volgens mij de aandacht af dat in Nederland, net als in veel andere Europese landen, incrowd/inteelt bij politieke gremia veel noodzakelijke verandering niet alleen tegenhoudt maar ook nog veel te veel kost.
In Europa is de veranderingscapaciteit zorgwekkend.
Gesymboliserd door polderorganisaties.
Het internationale bedrijfsleven moet zich gelukkig wel aanpassen.
Grimbert,
Volgens mij onderstreept deze discussie juist het gebrek aan verandervermogen.
Het incrowd/inteelt-effect is een gevolg van het feit dat er veel macht in handen ligt van mensen die dat zelf niet meer geheel overzien. Het voelt dan veilig als de macht in je omgeving in handen is van mensen die samen met jou één groep vormen.
Alleen zeer bekwame leiders kunnen de onveiligheid verdragen dat er naast hen iemand is die ze niet geheel tot “de hunnen” kunnen rekenen. Beperkte leiders vinden het prettig als ze overal “oude bekenden” tegenkomen.
Overigens, Grimbert, speelt er in het bedrijfsleven nog iets anders. De hele ontwikkeling rond de privacywetgeving en de entertainmentindustrie laat zien dat de entertainmentindustrie bang is. Hetzelfde geldt voor de olie-industrie en de energie-innovaties. Bange managers die het liefst de historische ontwikkelingen binnen hun eigen bekrompen kaders houden, omdat ze niet verder kunnen kijken dan hun eigen korte-termijn belangen.
Of misschien meer cynisch: omdat ze geen baat hebben bij verbeteringen en groei.
Ik zou niet graag het polderbestuur overdragen aan cynische managers die alleen aan hun eigen limousine denken. OK, nu betaal ik belasting voor mislukkende ICT-projecten. Straks betaal ik misschien belasting voor het landgoed van de regeerders. Dat is lood om oud ijzer.
Het is daarom dat “wijsheid” altijd een associatie heeft met “inzicht” én met “integriteit”.
Je hebt verstand nodig om een grote organisatie goed te managen. Bij voorkeur verstand van zaken, maar als dat niet aanwezig is, dan toch op zijn minst een scherpe blik voor details waar je nog geen verstand van hebt. Uitgangspunt moet altijd zijn dat je macht niet verder moet reiken dan je inzicht.
Als dat inzicht echter onvoldoende is, dan zoekt de manager autonome mechanismen die hem het vertrouwen geven dat de organisatie voldoet aan kwaliteitseisen, dan hij “het in de vingers heeft”.
Binnen de overheid is dat vaak “procesmatig denken”, waarbij allerlei ISO, INK, etc. gezien worden als een leidraad tot een “excellente organisatie”.
Buiten de overheid wordt vaak “het marktmechanisme” gezien als een garantie voor kwaliteit en efficiency.
Het oorspronkelijke probleem wordt echter nooit opgelost: dat de beslissingen genomen worden door mensen wier macht verder reikt dan hun verstand.
Dit is alleen oplosbaar als managers zichzelf niet meer arrogant overschatten. Maar zo’n manager wordt weggebluft door een minder eerlijke variant.
Het is dus in principe onoplosbaar.
Overigens lijkt Von der Dunk zelf ook nogal te leiden aan het idee dat hij het allemaal beter ziet dan anderen. Met alleen denigrerend spreken over degenen die het fout doen, komen we er niet.
Grimberts oproep tot zelfreflectie is een betere weg.
P. van den Heuvel,
Jij noemt het probleem van zichzelf overschattende managers met onvoldoende inzicht “in principe onoplosbaar”.
Bezien vanuit de invalshoek van het managementdenken en de organisatieveranderkunde lijkt deze stelling – zeker in de huidigie tijdgeest – ‘per saldo’ te kloppen.
Een belangrijke oorzaak hiervan: in onze organisaties en instellingen is onder de prikkelende materialistische invloed van het angelsaksische managementdenken in de afgelopen decennia de aanwas van ‘Ik-georiënteerde machtsliefhebbers met te weinig inzicht en gebrek aan zelf-kritisch reflectievermogen’ groter geweest dan de uittocht ervan.
Deze waarneming sluit overigens zowel aan bij de analyse van Thomas von der Dunk als bij die van Grimbert Rost van Tonningen, maar dit terzijde.
Toch denk ik en hoop ik erop – of geloof ik – dat een niet- maakbaar evolutionair vernieuwingsproces mogelijk is, waarin steeds meer individuele personen en (vooralsnog relatief kleine) groepen of netwerken tot een vorm van persoonlijke ontwikkeling en activiteiten komen, die overstijgend is aan het ‘onvolwassen gedoe’ in organisaties en instellingen zoals jij dat hierboven in het kort beschrijft.
In die zin is het door jou beschreven probleem mijns inziens niet principieel onoplosbaar.
Deze mogelijkheid voor een geloof in een zinvolle ontwikkeling betekent voor mij in het licht van het door jou geschetste onoplosbare probleem echter wel dat het managementdenken en ook de gangbare organisatieveranderkunde als vakgebied moeten worden overstegen.
En dit geldt in mijn beleving in essentie ook voor alle vormen van politiek waaraan het liberaal-humanistische denken ten grondslag ligt. Van links tot rechts, wel te verstaan, want dat heeft hier weinig mee te maken.
Sterker, ik denk dat veel mensen dit – soms bewust, maar vaker onbewust – ook zo aanvoelen en politici daarom niet al te serieus meer nemen. Ze zijn hooguit nodig om op de winkel te passen, maar zijn principeel niet meer in staat om de winkel te vernieuwen.
Lex, je hebt gelijk. Het is niet principieel onoplosbaar. Alleen.., ik zie de oplossing niet.
Hmmm, blijkbaar heb ik de neiging om iets wat ik niet zie, te beschouwen als iets wat in principe niet kan….
Daar moet ik eens over in de spiegel kijken
Beste P. van den Heuvel,
Als jij zegt dat het probleem niet onoplosbaar is, maar dat jij de oplossing niet ziet, klinkt daar voor mij in door dat jij de oplossing zoekt in een binnen onze cultuur vertrouwde richting waar deze oplossing niet is te vinden. Volgens de cultuurfilosoof Arnold Cornelis bevind je je dan in een “catastrofaal leerproces”.
Om daaruit los te komen geef ik je drie overwegingen:
[1] Aanvaard dat je in zo’n “catastrofaal leerproces” zit en ga er vanuit dat jij daarmee eerder een compliment verdient dan dat het een probleem is. Jij als mens staat dan in elk geval open voor in onze cultuur niet gangbare denkwerelden en daarmee voor vernieuwing. Om te beginnen op persoonlijk niveau.
[2] Vanuit deze aanvaarding kan het interessant zijn om goed op je te laten inwerken wat Kim Tjoa in zijn laatste column op deze site te zeggen heeft.
Niet omdat wat hij zegt nu ineens dé nieuwe en ultieme waarheid is, maar omdat hij een ‘denkinvalshoek’ kiest, die voor ons als westerse mensen in de huidige tijd relevant is. Zeker naarmate wij meer de neiging hebben om zijn denkkader als onverantwoord en irrelevant van ons af te werpen.
[3] Jij zegt dat jij “in de spiegel wilt kijken, omdat jij de neiging hebt om iets wat je niet ziet, te beschouwen als iets wat in principe niet kan”.
Jouw valkuil hierbij zou wel eens kunnen zijn, dat je gaat twijfelen aan je eigen gelijk – namelijk dat “wat jij niet ziet, in principe niet kan”.
Het lijkt mij echter vrijwel zeker ‘alleen maar’ het geval, dat jij een oplossing zoekt voor een probleem, dat niet op een voor ons als moderne westerse mensen vertrouwde manier is op te lossen.
Nabrander voor P. van den Heuvel,
Jouw conclusie is dus juist: wat jij niet ziet, kan inderdaad in principe niet
Opmerkelijk dat Thomas von der Dunk in zijn recente column: “De Markt is voor de dommen” (zie weblink) op soortgelijke wijze – noem het het lezen van de tijdverschijnselen – een overeenkomst ziet tussen de problemen in het onderwijs en de malaise op het spoor (zie weblink).
Twee lezenswaardige column’s over de wantoestanden in ons land.
Kort samengevat legt Thomas von der Dunk de vinger op de zere plek van het domme (neo)liberale marktdenken, zoals hij dat bijvoorbeeld ziet bij mensen als Ton Elias, Hans van Baalen en Charlie Aptroot.
Op het eerste gezicht lijkt er sprake van een wezenlijk verschil tussen de conclusie van Thomas von der Dunk (oorzaak van onze structurele problemen: neoliberale domheid) en die van Grimbert Rost van Tonningen (oorzaak van onze structurele problemen: cliëntelisme en poldermentaliteit).
Omdat de verhaallijnen in beide column’s met hun eigen conclusies toch heel aannemelijk klinken, kan het niet anders zijn, dan dat beide columnisten de onderliggende oorzaak van de problemen niet wezenlijk blootleggen, maar hun goede inzichten in een voor hun eigen lezerskring gemakkelijk herkenbaar ‘frame’ gieten.
Helaas draagt dat eerder bij aan de mediagekte en de collectieve frustratie over de puinhoop in ons land, die beide heren mijns inziens terecht bekritiseren, dan dat het aanzet tot wezenlijk nadenken.
Weblink naar de column van Thomas von der Dunk: “De markt is voor de dommen”:
http://goo.gl/lSy9x